Gebelik Zehirlemesi (Preeklampsi) Nedir? Belirtileri ve Tedavi Yolları

Gebelik Zehirlemesi (Preeklampsi) Nedir? Belirtileri ve Tedavi Yolları

Preeklampsi, gebelik zehirlenmesi olarak da bilinen bir tablodur. Gerçek anlamda bir zehirlenme değildir. Gebeliğin 20. Haftasından sonra tansiyonun yükselmesi ve idrardan protein kaybının başlamasıyla ortaya çıkar; damar içinde tutulması gereken sıvının büyük kısmı vücut boşluklarına kaçarak ödeme neden olur. Farkedilmediği taktirde anne ve bebeğin ölümüne yol açabilir.

Gebelik Zehirlenmesi (Preeklampsi) Belirtileri ve Nedeni

Gebelik zehirlenmesi, gebelik takipleri sırasında normal olmasına rağmen gebeliğin 20. haftasından sonra anne adayının tansiyonunun, 140/90 mmHg üzerinde seyretmesiyle kendini belli eder. Oluşum mekanizmasında damar yatağı bozukluğu söz konusudur.

Rahim yatağını döşeyen ince kıvrık arterlerin aşırı daralması ile plesantanın bebeği besleyememesi sonucu gelişir. Tansiyon yüksekliğine ödem ve idrarda protein kaçağı eşlik ederse preeklampsi'den söz edilir. Sara nöbetleri de tabloya eklenirse eklampsi adını alır.

Her iki durum da hem anne hem bebek açısından tehlikelidir. Tüm gebeliklerin yüzde 6'sında görülür. İlk gebeliklerde, 18 yaş altı, 35 yaş üstü anne adaylarında, ikiz gebeliklerde, önceki gebeliğinde hipertansiyonu olan annelerde, gebelikte gebelik şekeri, gizli şeker çıkan anne adaylarında, kronik böbrek hastası olan annelerde, dört ve üzerinde doğum yapan annelerde, obez anne adaylarında görülme sıklığı fazladır. Gebelikte fazla kilo alımının ardından ödem ve hipertansiyon gelişir.

preeklampsi nedir tedavisi nasıl yapılır

Vücutta aşırı su tutulumu söz konusudur. Preeklampsideki ödem, gebeliğin son aylarında el ve ayaklarda oluşan şişlik ile karıştırılmamalıdır. Gebelik zehirlemesi tipi ödemde, diz ile ayak bileği arasında kalan bölgeye parmakla bastırıldığında iz kalır. İdrarda protein kaybının artması, tansiyonun 160/100 mmHg olması, günlük idrar çıkışının azalması, görme bozukluğu, şiddetli mide ağrısı, kanda trombosit sayısının azalması ağır preeklampsi bulgularıdır.

Gebelik Zehirlenmesi (Preeklampsi) Tedavisi ve Teşhisi

Gebelik zehirlenmesi teşhisi zor bir tablo değildir. Daha önceden tansiyon yüksekliği olmayan bir kadında hamilelik sırasında tansiyon yükselmesi teşhise giden ilk adımdır. Tansiyon yüksekliğine ek olarak en önemli bulgu idrarda fazla miktarda protein atılmasıdır. Kan tahlilleri de gebelik zehirlenmesinin şiddetinin belirlenmesi için yapılır.

Buna göre hafif veya şiddetli preeklampsi teşhisi konur. Karaciğer enzimlerinde yükselme de preeklampsi göstergesi olabilir. Gebelik zehirlenmesi teşhisinde en önemli nokta dikkatli bir şekilde tansiyon ölçümü yapılmasıdır.

Tansiyon ölçümü haricinde idrar tahlilleri, idrarda protein düzeyi, kan tahlilleri tanıda uygulanır. Hafif preeklampside anne ve bebek yakın takibe alınır. Kan değerleri takip edilirken tansiyon düşürücü başlanır. Bebeğin dış ortamda yaşayabileceği kanaatine varınca ve belirtiler ağırlaşınca doğum geciktirmeden yapılır. Çünkü tek tedavi doğumdur. Ağır preeklampsi gelişmemesi için anneye magnezyum tedavisi başlanabilir.

Hafif preeklampside anne ve bebek yakın takibe alınır. Kan değerleri takip edilirken tansiyon düşürücü  başlanır. Bebeğin dış ortamda yaşayabileceği kanaatine varınca ve belirtiler ağırlaşınca doğum geciktirmeden yapılır. Çünkü bu hastalığın tek tedavisi bebeğin anne karnından uzaklaştırılmasıdır. Yani bebeğin dünyaya gelmesidir.

Gebelik Zehirlenmesi (Preeklampsi) Riski Taşıyanlar

  • Daha önce preeklampsi öyküsü olanlar
  • İlk defa hamile kalanlar
  • Kronik hipertansiyon hastaları
  • 35 yaş üstü ile 18 yaş altında hamile kalanlar
  • Çoğul gebelikler
  • Bir önceki gebeliğinde hipertansiyon öyküsü olanlar
  • Kronik böbrek hastaları
  • Gebelik şekeri olan anne adayları
  • Otoimün rahatsızlıkları olanlar
  • Hidrops fetalis gelişmesi ( bebeğin fetal dokularında ve vücut boşluklarında sıvı toplanması)
  • Dört üzerinde doğum yapan kadınlar
  • Aşırı kilolu kadınlar
Gebelik takibi esnasında gidilen muayenelerde rutin olarak tansiyon ve kilo ölçümü yapılması önem taşımaktadır.

 

Gebelikte aşır kilo alınırsa hipertansiyon ve ödem oluşur. Vücutta normalden fazla su tutulması söz konusu olur. Ayrıca damar yatağında meydana gelen bozukluk nedeni ile damar içindeki sıvı damar dışına kaçma eğilimi göstermektedir. Preeklamside oluşan ödem gebelik döneminin son aylarında oluşan el ve ayaklarda şişmeler ile karıştırmaması son derece önemlidir. Gebelik zehirlenmesi ödemlerinde diz ile ayak arasında kalan kısma el ile baskı uygulayınca iz bırakan özelliğe sahptir.

 

Gebelik Zehirlenmesi (Preeklampsi) de Anne ve Bebek Ölür mü?

Bebek için ciddi anlamda tehlike yaratan gebelik zehirlenmesi durumunda kılcal damarlar (kapiller) de direnç artışı olacaktır. Damarlara verilen hasar nedeni ile bebek ile anne arasında olan besin ve kan alışverişi olumsuz etkilenecektir.

Bunun anlamıysa bebeğe kan,oksijen ve besinlerin sınırlı sayıda gitmesidir ki buda bebeğin sağlığını ciddi oranda etkiler.

Basıncın arttığı yerse utero plesental yataktır ve plasenta yerinden koparak ayrılır ve bunun sonucunda maalesef bebek kaybedilir. Kanda trombosit sayılarında azalmalar olur ve tronbositler hasara uğrar. Bu nedenle pıhtılaşma olmaz ve Dissemine İntarvasküler olay gerçekleşerek ölüm ile sonuçlanır.

Gebelik Zehirlenmesi Önlenebilir mi?

Gebelik zehirlenmesi ile ilgili bir çok çalışma yapılsa da tam olarak preeklampsi için bir önlem bulunmamaktadır. Genel olarak alınana önlemlerin başında gebelik takiplerinin yapılması, beslenme düzeni, hayat tarzında değişikliklere gidilmesi, ilaç tedavileri ile takviye edilmesidir. Şu unutulmamalıdır ki gebelik zehirlenmesi vakalarının önüne geçmek için ilk müdahale ve erken teşhis önem kazanmaktadır.

Birincil korunma yollarına bakarsak; Düzenli egzersiz, ağır işlerden kaçınma, tuz tüketiminin azaltılması, C-E vitamin alımı-takviyesi, antioksidan kullanılmasıdır.

Gebelik zehirlenmesinde yüksek risk gurubundaysa ikincil korunma yöntemleri devreye alınır bunlarsa; progesteron, nitrik oksit, kalsiyum takviyeleri, aspirin, diüretiklerdir.

Gebelik Zehirlenmesi Bebeğime Olumsuz Etki Eder mi?

Gebelik zehirlenmesi özellikle çoğul gebeliklerde zarara uğramadan atlatılmaktadır. Bazı durumlarda tansiyon yüksekliği devam edebilir ancak takibi yapılarak sorunun üstesinden gelinebilinmektedir. Anne karnındaki bebeklerin bir çoğu gebelik zehirlenmesi vakalarından etkilenmemektedirler. Erken dünyaya gelen bebeklerin hastanede kalma süreleri daha uzundur ve doktor kontrolü altında tutularak gerekli tedavi uygulanır ve taburcu edilirler.

Bir sonraki yazımız hamilelik belirtileri nelerdir?

 Önerilen Branşlar: Aile Hekimliği, Kadın Hastalıkları ve Doğum

 

 

Beğendim 0 Muhteşem 0 Haha 0 İnanılmaz 0 Üzgün 0 Kızgın 0
SEN DE DÜŞÜNCELERİNİ PAYLAŞ!

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

yükleniyor
yukarı çık